De scheepsjongens van Bontekoe ****

Genre: avontuur
Regie: Steven de Jong
Hoofdrollen: Peter Tuinman, Cees Geel,. Pim Wessels, Martijn Hendrickx, Billy Zomerdijk
Distributie: RCV
Speelduur: 135 minuten.
Officiële website 
Trailer 

Hajo droomt van het grote avontuur en wil onder hoede van schipper Bontekoe naar zee. Zijn moeder is daar terecht op tegen. Ze is immers haar eigen man verloren op zee en wil niet ook nog eens haar zoon kwijtraken. Maar voor Hajo staat het als een paal boven water dat zijn plaats niet aan wal is. Als Hajo eenmaal aan boord is wordt hij op het laatste moment gevolgd door zijn onhandige kameraad Padde. Padde komt ongeoorloofd aan boord en moet in Harlingen het schip weer verlaten om weer terug te keren naar Hoorn. Maar Padde valt in slaap, wordt vergeten en als hij wakker wordt heeft Bontekoe de haven van Harlingen al een heel eind achter zich.
Hajo en Padde leren aan boord Rolf kennen en de drie worden onafscheidelijk. Het driemanschap beleeft op hun zeereis naar de Oost onder hoede van schipper Bontekoe heel wat spannende avonturen. De situatie wordt levensgevaarlijk wanneer er brand uitbreekt aan boord en Hajo, Padde en Rolf op het nippertje hun vege lijf kunnen redden. Voor schipper Bontekoe lijkt de redding te laat te komen. Na dagen zonder eten en drinken bereiken de drie in hun sloep de kust van Java. De aanvankelijke vreugde slaat om in angst wanneer het ontvangst op het tropische eiland allerminst hartelijk is. De drie besluiten een zware tocht door de jungle te ondernemen om zo hun weg naar Batavia te vinden. Ook die tocht is niet zonder gevaar.

Scheepsjournaal
Het Iovrnael ofte gedenckwaerdige beschrijvinghe is het scheepsjournaal dat tussen 1618 en 1625 werd opgetekend door de Hoornse schipper Willem Ysbrants Bontekoe. Bontekoe was in dienst van de VOC en voer verschillende malen naar de Oost. Van zijn scheepsjournaal, dat ook in de zeventiende eeuw al een grote populariteit kende, zijn inmiddels verschillende bewerkingen verschenen. De bekendste is De scheepsjongens van Bontekoe van Johan Fabricius. Fabricius liet zich inspireren door het scheepsjournaal van Bontekoe. Naast een aantal personen die ook daadwerkelijk in het journaal voorkomen verlegde Fabricius de aandacht naar de fictieve karakters Hajo, Rolf en Padde. Verder mixte hij ware gebeurtenissen met avonturen die ontsproten aan zijn eigen fantasie. Het originele journaal van Willem IJsbrandtsz. Bontekoe is overigens nog wel te lezen in een moderne bewerking van Lennaert Nijgh.

Bewonderenswaardig
Regisseur Steven de Jong verdiende zijn filmsporen eerder toen hij leven blies in twee andere Nederlandse jeugdhelden die een groot deel van hun avonturen op het water beleven met hun trouwe boot De Kameleon. De Jong pakt het nu aanmerkelijk groter aan en kiest het ruime sop, gezegend door de majestueuze aanwezigheid van het zeilschip De Batavia dat een belangrijke eyecatcher vormt voor deze omvangrijke productie van Nederlandse bodem.
De Jong trekt heel wat creativiteit uit de kast en dat is zichtbaar op het doek. En zondermeer bewonderenswaardig wanneer we zien hoe De Jong, met een fractie van het astronomische budget dat Hollywood in de opgeklopte Pirates of the Caribbean films stak, met een resultaat op de proppen komt dat relatief gezien zeker niet onderdoet. Het sfeerbeeld van de zeventiende eeuwse Hollandse samenleving is meer dan overtuigend neergezet en vervalt niet onbedoeld tot quasi historische taferelen met een vette knipoog uit het Monty Python oeuvre. De Jong heeft zijn huiswerk gedaan, dat is duidelijk. Daarnaast blijft hij ook niet achter wanneer het om de avonturen op zee gaat. Dat de zee kan spoken laat De Jong de bioscoopbezoekers in ieder geval goed ervaren.

Cast
Evenals de geslaagde casting van de tweeling Van der Donk in de Kameleon films wist De Jong zich ook nu te verzekeren van een gedegen cast met overtuigende koppen voor zijn drie hoofdrollen. Pim Wessels (Hajo), Billy Zomerdijk (Padde) en Martijn Hendrickx (Rolf) zetten hun beste zeebeentje voor onder hoede van routinier Peter Tuinman als schipper Bontekoe.

Spannend avontuur
De film kreeg de uitzonderlijke kijkwijzer indicatie van negen jaar. Bij nader inzien geen slechte zaak want de film is voor de allerkleinsten best intens. Voor kids van negen jaar en ouder, die immers ook de kindvriendelijke horrortaferelen van Harry Potter kunnen verdragen, is De scheepsjongens van Bontekoe een spannend en op enige momenten knap pittig avontuur dat als tegenwicht genoeg relativerende komische momenten heeft om het niet al te duister te maken. En ook voor de scheepsjongens geldt zoals in ieder goed avontuur: eind goed, al goed.
Constant Hoogenbosch


Home